بوستان‌های جیبی راهکاری برای گسترش فضای سبز

سرانه فضای سبز هر شهروند قزوینی شش متر مربع است
بوستان‌های جیبی راهکاری برای گسترش فضای سبز

در اسفندماه سال گذشته، در روز درخت‌کاری و هفته منابع طبیعی خبری از جانب علی صفری، شهردار قزوین مبنی بر پایین بودن سرانه فضای سبز شهر قزوین نسبت به حد استاندارد کشوری منتشر شد، که بازتابش بسیار تاسف برانگیز بود. شهردار قزوین در آن خبر، میزان سرانه فضای سبز را 6 و هفت دهم مترمربع و استاندارد کشوری را 15مترمربع اعلام کرد.



ما در زمینه محیط زیست، میراث‌دار گذشتگان هستیم
وی، پیرو این خبر معتقد بود که باید نگاه شهرداری به سمت توسعه پایدار برود و نقش محیط‌زیست و فضای سبز در شهرسازی برجسته ترشود. صفری با توضیح اینکه امروزه توسعه شهرها و کشور براساس توسعه پاک است، عنوان کرده بود: «ما در زمینه محیط زیست، میراث دار گذشتگان هستیم.» بر همین اساس وی، قول مساعد بر افزایش بودجه سازمان پارک‌ها و فضای سبز و سازمان باغستان را داد. در همان روز، رییس شورای اسلامی شهر قزوین، بر کمبود فضای سبز در شهر قزوین مهر تایید زد و نسبت به کاهش سرانه فضای سبز شهر، با افزایش خودرو و آلودگی محیط ابراز نگرانی کرد.
با تمام این تفاصیل و آگاهی مسئولان به نیاز اساسی شهر به افزایش سرانه فضای سبز، چندی پیش در صحن شورای اسلامی شهرلایحه‌ای مبنی بر تغییر کاربری فضای سبز بوستان آفرینش به کاربری مسکونی به تصویب رسید.
مالک خصوصی؛ خواهان تغییر کاربری
به گفته احد چگینی، بخشی از قطعه زمین بوستان آفرینش به شهرداری و بخش دیگر آن به مالک شخصی تعلق دارد و علت این تغییر کاربری، درخواست مالک شخصی این بوستان است.
این طرح تغییر کاربری موافقان و مخالفان خود را داشت. سعید دقیقی یکی از موافقان این طرح، با تایید بر کمبود سرانه فضای سبز در شهر، بر این نظر بود که با تغییر کاربری این قطعه زمین علاوه بر تمکین خواسته مالکان شخصی، برای شهرداری نیز کسب درآمد می‌شود و با درآمد حاصله زمین دیگری خریداری و به فضای سبز اختصاص داده می‌شود.
مهدی عبدالررزاقی از دیگر موافقان این طرح  نیز بر صحبت‌های دقیقی صحه گذاشت. وی بر این نظر بود که قیمت این قطعه زمین، 40میلیارد تومان است که با فروش آن می‌توان چندین پارک کوچک مقیاس در مناطق کمتر برخوردار با سرانه فضای کم ایجاد کرد.
در حالی که انتظار می‌رود رییس شورا، بر حسب صحبت‌های قبلی خود مخالف این نوع تغییر کاربری باشد، با تغییر کاربری موافقت کرد و مهر تصویب بر تغییر کاربری فضای سبز به کاربری مسکونی زده شد.
اما مخالفان این لایحه بانوان شورا بودند که هریک برای خود نظری جامع و منطقی داشتند. در این بین مهدیه قافله‌باشی با بیان اینکه بلوار نوروزیان محور دانشجویی شهر قزوین است و تراکم جمعیتی بالایی دارد و از  فضای سبز مناسبی برخوردار نیست؛ اظهار داشت: «پارک‌های جیبی نیاز فضای سبز این منطقه را تامین نمی‌کنند و در حد مُسکن اثرگذار هستند؛ بنابراین زمین مورد نظر نباید تغییر کاربری پیدا کند.»
شهرداری؛ ناگزیر از تغییر کاربری
به هرحال با تمام گفتنی‌ها و ناگفته‌ها این طرح به تصویب رسید. برای بررسی بیشتر این مسئله به سراغ محسن اسماعیلی؛ مدیر معماری و شهرسازی اداره کل راه و شهرسازی استان رفتیم.
وی با بیان اینکه شهرداری‌ها منابع مشخصی برای تامین درآمد ندارند و گاهی مجبور به تغییر کاربری می‌شوند، توضیح می‌دهد: «یکی از ضعف‌های شهرداری‌ها در تمام کشور نبود ساختاری واحد و هدفمند است. هدفمند نبودن سیستم شهرداری سبب می‌شود تغییر کاربری‌هایی از این قبیل در شهر به وجود آید.»
اسماعیلی در ادامه تصریح می‌کند: «تامین منابع مالی از یک سو و درخواست مالکین خصوصی از سوی دیگر سبب شده تا طرح تفصیلی تغیییراتی به خود ببیند.»
وی با اشاره بر منع شورای عالی و برنامه‌ریزی استان مبنی بر عدم تغییر کاربری می‌افزاید: «شورای عالی و برنامه‌ریزی استان که متشکل از استاندار، رییس سازمان میراث فرهنگی، شهردار و رییس سازمان جهاد کشاورزی است، تغییر هرگونه کاربری فضای سبز و امور اراضی را ممنوع اعلام کرده است.»
اسماعیلی ادامه می‌دهد: «در خصوص تغییر کاربری بوستان آفرینش، شورا تصمیم گیرنده نهایی نیست، لایحه ابلاغی توسط شورا باید در کمیسیون ماده5 بررسی شود و در صورت صلاحدید شورای عالی و برنامه‌ریزی استان تعیین تکلیف شود.»
ریشه 15ساله تغییر کاربری
تغییر کاربری‌ها به آن دلیل اتفاق می افتند که شهرداری‌ها قادر به تامین منابع مالی خود نیستند و ناچار به ساختارشکنی در طرح‌های تفصیلی می‌شوند. در همین زمینه یک کارشناس معماری شهری معتقد است؛ سرانه فضای سبز شهر قزوین بسیار پایین تر از حد استاندارد کشوری است و علت کاهش سرانه فضای سبز شهر قزوین، تغییر کاربری فضای سبز در طی 15سال اخیر بوده و متاسفانه مدیریت شهری تدابیری برای رفع این معضل در گذشته نیندیشیده است.
وی در ادامه تصریح می کند: «ساخت و سازهای مسکونی فراتر از نیاز شهر، است. این صحبت در شورای عالی مسکن استان نیز توسط مشاور بیان شده است. سیستم مدیریت شهری باید با  مدیریت صحیح به کیفیت زندگی مردم بپردازد.‌
با افزایش آلاینده‌های محیط زیستی و افزایش تردد ناوگان‌های حمل و نقل، حفظ محیط زیست و افزایش سرانه فضای سبز یکی از نیازهای اساسی شهر است. باتوجه بر اینکه سرانه فضای سبز استاندارد طبق مصوبه شورای عالی، برای هرشخص در استان قزوین شش مترمربع است، با این حال خلا کمبود فضای سبز در شهر حس می‌شود و امید است مدیریت شهری نسبت به این موضوع که به نوبه خود یکی از اصول حقوق شهروندی است، توجه کند.

فریبا قاسمی

شنبه 17 آذر 1397
08:37:50