هزاران سال پیش، دیرینه انسان دیوار غارها را برای کشیدن نقشهایش انتخاب کرد اما با آنچه از شواهد پیداست هدفش خلق هنر و زیبایی نبود بلکه بقا بود. او نقش شکارش را میکشید تا در رویا بر آن پیروز شود و در صحنه واقعی رویارویی با آن نیز بر او تسلط یابد و قوتی برای ادامه بقا داشته باشد. امروز هم شاید نیت انسانِ نخستین در حافظه ژنهای ما ثبت شده و از همین روست که میگویند نگارههای دیواری در شکلگیری اعتراضات مدنی و قیامهای گسترده نقش کلیدی داشتهاند.
در سکوتِ کتابخانهها، پشت درِ اتاقهای پایاننامه، روی نیمکتهای حیاط دانشگاهها و در پروازهای بیصدا به مقصد تهران، شهرهای دیگر یا آنسوی آبها، نسلی از نخبگان در رفتوآمد است؛ نسلی که سالها درس خوانده، مقاله نوشته و طرح پژوهشی تعریف کرده و حالا میان سه راه مانده است: ماندن در شهری که برایش فرصت و شأن حرفهای قائل نیست، مهاجرت به پایتخت و شهرهای دیگر، یا خروج از کشور. قزوین که قرنها «دیار عالمان و عارفان» خوانده شده، امروز با تناقضی تلخ روبهروست: در بنرها و سخنرانیها از نخبگان تجلیل میشود، اما در عمل هنوز جایگاه واقعی برای آنان باز نشده است.
در تازهترین سفر استانی دولت، قزوین فقط میزبان رئیسجمهوری نبود که برای افتتاح چند پروژه آمده باشد؛ میزبان روایتی فشرده از مشکلات، دغدغهها و امیدها بود. شهری که زیر پایش دشتِ در حالِ فرونشست، بالای سرش بحران آب و کمبود تختهای بیمارستانی، و در متنش نابرابری آموزشی و پروژههای نیمهتمام نشستهاند، اینبار رئیسجمهوری را روبهرو داشت که صریح گفت ریشه بخش مهمی از مشکلات امروز، نه در خیابان، بلکه در مهدکودک، مدرسه و دانشگاه گم شده است.
قزوین هنوز از روزهای سنگین آلودگی هوا فاصله نگرفته که حالا افزایش موارد آنفلوانزا نیز فشار تازهای به شهر وارد کرده است. موجی که از اوایل آذر شکل گرفته، اکنون بهوضوح خود را در مراکز درمانی نشان میدهد و شهر را وارد دورهای از چالشهای تنفسی کرده است.
در ماهی که گذشت، نه یک مدیر و نه یک سیاستمدار، بلکه «باغستان سنتی قزوین» بود که بیهیاهو به سوژه اول استان بدل شد؛ میراثی هزار ساله که سالها زیر سایه تهدید زمینخواران، خشکسالی و بیتوجهی نفسنفس میزد، حالا با ثبت جهانی در فهرست جیاس، دوباره نامش شنیده شد. این ثبت، بیش از آنکه افتخاری تشریفاتی باشد، یادآوری دردناک این حقیقت است که باغستان در آستانه فرسودگی است و هر روز بخشی از جانش را برای زندهماندن از دست میدهد.
تغییر سید«مهدی حسینی» از مدیریت میراثفرهنگی، اتفاقی بود که آرام اما پرسشبرانگیز در افکار عمومی استان نشست. مدیری که کمتر از یک سال در این مسئولیت حضور داشت و با وجود انگیزه فراوان، بسیاری از نزدیکان و دلسوزانش نیز از همان ابتدا باور داشتند این جایگاه با روحیه و ظرفیتهای فردی او چندان همخوان نیست.
در روزگاری که کلام گاه رنگ خود را در شتاب زندگی از دست میدهد، شنیدن صدایی که معنا را با احساس درهم میآمیزد، لطفی دیگر دارد. «محمد بهرهبردار»، گوینده، مجری، شاعر و مدرس فن بیان، از چهرههایی است که با خوانش درخشان اشعار کلاسیک، بهویژه غزلیات حافظ، پلی میان زبان فاخر فارسی و جهان شنیداری امروز ساخته است. صدای او نهتنها حامل واژهها، بلکه مفسر روح آنهاست. در این گفتوگوی کوتاه، از او دربارهی هنر بیان، ارتباط مؤثر و نسبت میان شعر و صدا پرسیدیم.
در جریان سفر رییس جمهور به استان قزوین نشست حامیان و فعالان سیاسی نزدیک به دولت با معاون وی برگزار شد. آنچه بیش از همه در این نشست شنیده شد نه تعریف و تمجید، بلکه دغدغه، گلایه و هشداری صریح بود؛ هشداری که از زیر پوست حامیان دولت عبور کرده و حالا به «صدای بلند» رسیده است. صدایی که اگر جدی گرفته نشود، میتواند شکاف پنهان میان دولت و بدنه اجتماعیاش را عمیقتر کند؛ شکافی که اولین نشانههایش در همین نشست آشکار شد.
در نشستی که با حضور گسترده صنعتگران و فعالان اقتصادی قزوین برگزار شد، دکتر مسعود پزشکیان سخنان خود را در فضایی بیان کرد که طی سالهای اخیر انتقادهای فراوانی نسبت به رانتخواری، فرارهای مالیاتی سنگین، خامفروشی و… مطرح بوده است؛ روندی که به گفته بسیاری از تولیدکنندگان، توان رقابت و نفس فعالان واقعی صنعت را به شدت محدود کرده است.
در آستانه سفر استانی دولت، قزوین میزبان مسعود پزشکیان، رئیسجمهور، خواهد بود؛ سفری که بسیاری از شهروندان آن را فرصتی برای بازشدن گرههایی میدانند که سالهاست از نسخههای اداری فراتر نرفته و به زندگی مردم راه پیدا نکرده است.
در روزگاری که کلام گاه رنگ خود را در شتاب زندگی از دست میدهد، شنیدن صدایی که معنا را با احساس درهم میآمیزد، لطفی دیگر دارد. «محمد بهرهبردار»، گوینده، مجری، شاعر و مدرس فن بیان، از چهرههایی است که با خوانش درخشان اشعار کلاسیک، بهویژه غزلیات حافظ، پلی میان زبان فاخر فارسی و جهان شنیداری امروز ساخته است. صدای او نهتنها حامل واژهها، بلکه مفسر روح آنهاست. در این گفتوگوی کوتاه، از او دربارهی هنر بیان، ارتباط مؤثر و نسبت میان شعر و صدا پرسیدیم.
گاهی بعضی آدمها بیهیاهو در دلها جا میمانند. «جعفر پوروزیری» از همان نسل بود؛ مردی که فوتبال را نه برای شهرت، که برای عشق، اخلاق و انسانیت زندگی کرد. او از معدود چهرههایی بود که در هر قدم، وقار، نظم و احترام را به یادگار گذاشت.
با آغاز سال تحصیلی جدید، آموزش عالی بار دیگر در کانون توجه قرار گرفته است. این روزها که دانشجویان به کلاسها بازمیگردند، پرسش دیرینهای دوباره سر برمیآورد: دانشگاهها تا چه اندازه توانستهاند با نیازهای واقعی جامعه همقدم شوند؟ در قزوین، شهری با سابقهای دیرینه در علم و صنعت، صدها فارغالتحصیل هر سال وارد بازار کار میشوند، اما بسیاری از آنان بهجای کارخانهها، شرکتهای دانشبنیان یا دفاتر فنی، راهی مشاغل غیرمرتبط یا حتی صف انتظار کار میشوند.
«محمدباقر آقاعلیخانی»، چهرهای تکنوکرات از دل جریان اصولگرایی و از حامیان قالیباف، اینبار در سکوتی معنادار راهی اراک شده است. او که سالها بر صندلیهای مهم ملی -از ریاست مرکز ملی فرش ایران و سازمان صنایع و معادن قزوین تا دبیرخانه ستاد تسهیل کشور- تکیه زده بود، حالا معاون استاندار مرکزی شده است؛ سمتی که برای مدیری با چنین رزومهای، نه جهش بلکه پرسشی تازه است: چرا او پذیرفت از سطح وزارتخانه به ردهای استانی بازگردد؟
با وزش نخستین بادهای سرد پاییزی، نگاهها دوباره به سمت شرق قزوین میچرخد؛ جایی که دودکشهای بلند نیروگاه شهیدرجایی در امتداد بزرگراه قزوین–کرج، هر سال پیشدرآمد زمستان هستند. ستونهایی از دود خاکستری که سالهاست در ذهن مردم این شهر ماندگار شدهاند، نشانهی روزهایی که نفس کشیدن سخت میشود.
بازگشت «علی رحمانی» به عرصه اجرایی استان قزوین، فراتر از یک انتصاب اداری است؛ نشانهای از بازآرایی نیروهای میانهرو در ساختار مدیریت استان. او که سالها در جایگاههایی چون فرمانداری آبیک و بوئینزهرا، مشاوره استاندار و معاونت دانشگاه آزاد تاکستان فعالیت کرده، پس از بازنشستگی بار دیگر به میدان بازگشته است؛ تصمیمی که هم پیام اعتماد دارد و هم پرسشهایی درباره چرایی تکرار چهرههای قدیمی برمیانگیزد.
در بستری پویا، مدرسه باید جایی باشد که صدای خنده و یادگیری از دیوارهایش شنیده شود. جایی که دانشآموز تمرین ورود به جامعه میکند، یاد میگیرد، خطا میکند و اصلاح میشود. اما حادثه تلخ یکی از دبیرستانهای قزوین ــ که به ضربوشتم و آسیب جسمی یک نوجوان انجامید ــ بار دیگر سایه سنگین پرسشی قدیمی را زنده کرد: در روزگاری که جهان به سمت آموزش انسانی و احتراممحور پیش میرود، چرا هنوز نوجوان ایرانی از ترسِ مدیر و معلم پناه به سکوت میبرد؟
