وسیلهای که این سالها کمتر مورد استفاده قزوینیها قرار گرفته و امروز، بیش از آنکه بهعنوان وسیله تردد یا جابجایی شهروندان در نقاط مختلف شهر مورد اقبال عمومی باشد به وسیلهای برای تفریح گاهبهگاه تبدل شده است.
سهم قزوینیها از دوچرخه، آنچنان ناچیز است که اقدام شهرداری برای احداث ۵۰ کیلومتر خطوط ویژه دوچرخهسواری که بناست در سال آینده به ۷۵ کیلومتر افزایش یابد نیز نتوانسته است شهروندان را به استفاده از دوچرخه ترغیب کند. شاید همین نکته باعث شده است که سازمان حمل و نقل و ترافیک شهرداری برای بهرهگیری افزونتر از این مسیرها، به فکر طرح تازهای به نام «دوچرخه اشتراکی» افتاده است.
طرحی با پیشینه موفق
دوچرخه اشتراکی، طرحی است که پیشینه موفقی در بسیاری از کشورها دارد. این طرح ابتدا در سال ۲۰۰۳ با حمایت شهرداری وین در این شهر اجرایی شد و سایر کشورها نیز از آن الگوبرداری کردند. هدف این پروژه اجاره رایگان دوچرخه از حدود ۱۰۰ ایستگاه تعبیه شده در تمامی نقاط شهر، با حدود ۲۴۰۰ دوچرخه آماده به کار بود که در تمامی فصول سال به صورت شبانهروزی قابل استفاده هستند. هر شهروند میتواند با مراجعه به یکی از ایستگاهها، دوچرخهای را اجاره و با پایان استفاده از آن، در یکی دیگر از ایستگاههای موجود، دوچرخه را برای استفاده سایرین قرار دهد. ساعت اول اجاره همیشه رایگان بوده و با هر مکث ۱۵ دقیقهای از یک ساعت رایگان دیگر بهرهمند میشوید، در سال ۲۰۱۲ بیش از ۴۰۰ هزار کاربر ثبتشده جمعا مسافتی حدود ۳/۲ میلیون کیلومتر را در ۷۱۴ هزار سفر در این شهر، دوچرخهسواری کردند.
مدیرعامل سازمان حمل و نقل و ترافیک شهرداری قزوین درباره اهداف شهرداری برای اجرای این طرح به فروردینامروز میگوید: «هدف ما از اجرای این طرح، افزایش فرهنگ استفاده از دوچرخه در ترددهای درون شهری است که برهمیناساس در نظر داریم با ایجاد ایستگاههای متعدد، دوچرخههای اشتراکی را بهصورت امانی در اختیار شهروندان قرار دهیم که با استفاده از آن، سفرهای درون شهری خود را به انجام رسانده و پس از به انجام رساندن کار خود، دوچرخه را به یکی از ایستگاههای مخصوص در سطح شهر تحویل دهند.»
اسماعیل عرشیان، با بیان اینکه درحالحاضر سهم دوچرخه در جابجایی مسافر در سطح شهر قزوین تنها ۱.۵درصد است، میافزاید: «سهم دوچرخه در سفرهای درون شهری قزوین با توجه به ویژگی معابر و شیببندی آنها و همچنین فرهنگ تاریخی این وسیله که از دیرباز مورد علاقه و توجه شهروندان بهخصوص کسبه بازار و باغداران بوده، بسیار اندک است.»
این مسوول شهر قزوین را در کنار شهرهایی چون یزد، اهواز، اصفهان و کاشان بهعنوان یکی از شهرهای مستعد دوچرخهسواری میداند و تاکید میکند: «براساس برنامهریزیهای صورتگرفته برای استفاده از ظرفیت و استعداد موجود، باید میزان سهم استفاده از دوچرخه به پنج درصد افزایش یابد که در این طرح به ازای هر ۱۰۰ نفر در سال ۹۵ یک دوچرخه اشتراکی پیشبینی شده است که مجموعا ۴۵۰۰ دستگاه دوچرخه در ۷۵ ایستگاه به فاصله تقریبی ۲ کیلومتر از یکدیگر قرار داده میشود تا مورد استفاده شهروندان قرار بگیرد.»
قزوینیها، موافق اجرای طرح
وی با تاکید بر اینکه، افزایش مسیرهای ویژه دوچرخهسواری و اجرای طرح دوچرخه اشتراکی از برنامههای این سازمان برای سال آینده است، خاطرنشان میکند: «براساس نظرسنجیهای صورت گرفته، ۹۰درصد از شهروندان قزوینی علاقهمند اجرای طرح دوچرخه اشتراکی هستند که این کار در افزایش استفاده از دوچرخه در ترددهای درون شهری بسیار موثر است.»
مدیرعامل سازمان حمل و نقل و ترافیک شهرداری اضافه میکند: «در طرح پیشنهادی، سه مکان پرتردد شهر بهعنوان فاز اول احداث ایستگاههای تحویل دوچرخههای اشتراکی پیشنهاد شده است که برایناساس در حدفاصل دانشگاه بینالمللی امام خمینی (ره) تا بلوار معلم ۴ ایستگاه، حدفاصل میدان ۲۲ بهمن (دروازه رشت) تا چهارراه ولیعصر شش ایستگاه و حدفاصل دانشگاه آزاد تا بلوار معلم چهار ایستگاه احداث خواهد شد.»
عرشیان با اشاره به پروژه توسعه فرهنگ دوچرخهسواری یادآور میشود: «درحالحاضر طول مسیرهای دوچرخه ساماندهی شده موجود در سطح شهر قزوین حدود ۵۰ کیلومتر است که با آنچه در بودجه سال ۹۴ شهرداری دیده شده است حدود ۲۵ کیلومتر دیگر نیز به این مسیر افزوده خواهد شد.»
کارشناسان معتقدند؛ چنانچه اقدام شهرداری قزوین در اجرای طرح دوچرخههای اشتراکی، همراه با فرهنگسازی و بهرهگیری از نقاط ضعف و قوت اجرایی این طرح در دیگر نقاط کشور همراه باشد، تاثیرات فزایندهای در کاهش حجم ترافیک و همچنین ارتقاء سلامت عمومی برجای خواهد گذاشت.
سهم قزوینیها از دوچرخه، آنچنان ناچیز است که اقدام شهرداری برای احداث ۵۰ کیلومتر خطوط ویژه دوچرخهسواری که بناست در سال آینده به ۷۵ کیلومتر افزایش یابد نیز نتوانسته است شهروندان را به استفاده از دوچرخه ترغیب کند. شاید همین نکته باعث شده است که سازمان حمل و نقل و ترافیک شهرداری برای بهرهگیری افزونتر از این مسیرها، به فکر طرح تازهای به نام «دوچرخه اشتراکی» افتاده است.
طرحی با پیشینه موفق
دوچرخه اشتراکی، طرحی است که پیشینه موفقی در بسیاری از کشورها دارد. این طرح ابتدا در سال ۲۰۰۳ با حمایت شهرداری وین در این شهر اجرایی شد و سایر کشورها نیز از آن الگوبرداری کردند. هدف این پروژه اجاره رایگان دوچرخه از حدود ۱۰۰ ایستگاه تعبیه شده در تمامی نقاط شهر، با حدود ۲۴۰۰ دوچرخه آماده به کار بود که در تمامی فصول سال به صورت شبانهروزی قابل استفاده هستند. هر شهروند میتواند با مراجعه به یکی از ایستگاهها، دوچرخهای را اجاره و با پایان استفاده از آن، در یکی دیگر از ایستگاههای موجود، دوچرخه را برای استفاده سایرین قرار دهد. ساعت اول اجاره همیشه رایگان بوده و با هر مکث ۱۵ دقیقهای از یک ساعت رایگان دیگر بهرهمند میشوید، در سال ۲۰۱۲ بیش از ۴۰۰ هزار کاربر ثبتشده جمعا مسافتی حدود ۳/۲ میلیون کیلومتر را در ۷۱۴ هزار سفر در این شهر، دوچرخهسواری کردند.
مدیرعامل سازمان حمل و نقل و ترافیک شهرداری قزوین درباره اهداف شهرداری برای اجرای این طرح به فروردینامروز میگوید: «هدف ما از اجرای این طرح، افزایش فرهنگ استفاده از دوچرخه در ترددهای درون شهری است که برهمیناساس در نظر داریم با ایجاد ایستگاههای متعدد، دوچرخههای اشتراکی را بهصورت امانی در اختیار شهروندان قرار دهیم که با استفاده از آن، سفرهای درون شهری خود را به انجام رسانده و پس از به انجام رساندن کار خود، دوچرخه را به یکی از ایستگاههای مخصوص در سطح شهر تحویل دهند.»
اسماعیل عرشیان، با بیان اینکه درحالحاضر سهم دوچرخه در جابجایی مسافر در سطح شهر قزوین تنها ۱.۵درصد است، میافزاید: «سهم دوچرخه در سفرهای درون شهری قزوین با توجه به ویژگی معابر و شیببندی آنها و همچنین فرهنگ تاریخی این وسیله که از دیرباز مورد علاقه و توجه شهروندان بهخصوص کسبه بازار و باغداران بوده، بسیار اندک است.»
این مسوول شهر قزوین را در کنار شهرهایی چون یزد، اهواز، اصفهان و کاشان بهعنوان یکی از شهرهای مستعد دوچرخهسواری میداند و تاکید میکند: «براساس برنامهریزیهای صورتگرفته برای استفاده از ظرفیت و استعداد موجود، باید میزان سهم استفاده از دوچرخه به پنج درصد افزایش یابد که در این طرح به ازای هر ۱۰۰ نفر در سال ۹۵ یک دوچرخه اشتراکی پیشبینی شده است که مجموعا ۴۵۰۰ دستگاه دوچرخه در ۷۵ ایستگاه به فاصله تقریبی ۲ کیلومتر از یکدیگر قرار داده میشود تا مورد استفاده شهروندان قرار بگیرد.»
قزوینیها، موافق اجرای طرح
وی با تاکید بر اینکه، افزایش مسیرهای ویژه دوچرخهسواری و اجرای طرح دوچرخه اشتراکی از برنامههای این سازمان برای سال آینده است، خاطرنشان میکند: «براساس نظرسنجیهای صورت گرفته، ۹۰درصد از شهروندان قزوینی علاقهمند اجرای طرح دوچرخه اشتراکی هستند که این کار در افزایش استفاده از دوچرخه در ترددهای درون شهری بسیار موثر است.»
مدیرعامل سازمان حمل و نقل و ترافیک شهرداری اضافه میکند: «در طرح پیشنهادی، سه مکان پرتردد شهر بهعنوان فاز اول احداث ایستگاههای تحویل دوچرخههای اشتراکی پیشنهاد شده است که برایناساس در حدفاصل دانشگاه بینالمللی امام خمینی (ره) تا بلوار معلم ۴ ایستگاه، حدفاصل میدان ۲۲ بهمن (دروازه رشت) تا چهارراه ولیعصر شش ایستگاه و حدفاصل دانشگاه آزاد تا بلوار معلم چهار ایستگاه احداث خواهد شد.»
عرشیان با اشاره به پروژه توسعه فرهنگ دوچرخهسواری یادآور میشود: «درحالحاضر طول مسیرهای دوچرخه ساماندهی شده موجود در سطح شهر قزوین حدود ۵۰ کیلومتر است که با آنچه در بودجه سال ۹۴ شهرداری دیده شده است حدود ۲۵ کیلومتر دیگر نیز به این مسیر افزوده خواهد شد.»
کارشناسان معتقدند؛ چنانچه اقدام شهرداری قزوین در اجرای طرح دوچرخههای اشتراکی، همراه با فرهنگسازی و بهرهگیری از نقاط ضعف و قوت اجرایی این طرح در دیگر نقاط کشور همراه باشد، تاثیرات فزایندهای در کاهش حجم ترافیک و همچنین ارتقاء سلامت عمومی برجای خواهد گذاشت.
فتانه سعیدی
