اصلاح‌طلبان و سیاست «توازن قدرت» استانداران

اصلاح‌طلبان و سیاست «توازن قدرت» استانداران

عُمر دولت حسن روحانی به سال آخر افتاده است و با بادی که از شرق «بهارستان» می‌وزد؛ دولت بعدی را باید از آنِ اصولگرایانی دانست که پارلمان یازدهم را در اختیار گرفته‌اند و این روزها در فراست «اصلاح قانون انتخابات ریاست جمهوری» و نیز «فیلترینگ شبکه‌های اجتمای خارجی» یا آنگونه که خود می‌گویند ساماندهی «پیام رسان‌های اجتماعی» هستند.



در عالم سیاست، البته هیچ چیز بعید نیست؛ حتی اینکه، دولت بعدی در اختیار اصلاح‌طلبان قرار گیرد. اصلاح‌طلبانی که با تلاش و تکرار آنان «روحانی» به ساختمان پاستور رسید، اما سهمشان از دولت یازدهم و دوازدهم، در مجموع سی درصد هم نبود. گرچه این سهم در قزوین، با احتساب مدیران کل و مدیران سطوح مختلف دستگاه‌های اجرایی و دولتی، به 20درصد هم نرسید؛ هر چند دو تن از چهار استانداری که در عمر دولت روحانی، سکان استان را در دست داشته و دارند؛ خود را اصلاح‌طلب می‌دانسته و می‌دانند.
واکاوی آنچه در عُمر دولت روحانی در قزوین گذشت، مجالی صد خروار کاغذ می‌طلبد، اما بررسی رویکرد و عملکرد چهار چهره‌ای که در این مدت قبای استانداری قزوین را پوشیدند، علت ناکامی اصلاح‌طلبان در دستیابی به سهم افزونتر از دولت تدبیر و امید را آشکار می‌سازد.

روزبه و تکرار تجربه تلخ استاندار بومی
انتخاب مرتضی روزبه با پیشینه مدیریتی قابل توجه به عنوان اولین استاندار قزوین در دولت یازدهم، پس از کش و قوس‌های فراوان در پی جلسه‌ای در خانه قدرت‌اله علیخانی در جماران، به تصویب هیات وزیران رسید و چهار ماه پس از آغاز به کار دولت روحانی، آیین معارفه این مدیر بازنشسته که با موافقت دولت اعاده خدمت شده بود، برگزار شد.
یک نشریه محلی اصلاح طلب همزمان با انتصاب این چهره اصولگرا که خود را اصولگرای اصلاح طلب! می‌خواند، نوشت: «روزبه اکنون دومین استاندار بومی قزوین است. کلید واژه‌ی «بومی» آن هم در مقام استانداری، برای مردم قزوین البته بارمعنایی دوگانه‌ای دارد. دوگانه‌ای توام با بیم و امید. وجه بیمناک این کلید واژه، تجربه ناخوشایند اولین استاندار بومی قزوین است. [احمد نصری] استانداری که تمام داشته‌های خود را یکسره در سبد اصولگرایی ریخت و در دوره او استان شاهد جریان یک سویه و واگرایانه‌ای بود که به حذف بسیاری از نیروهای کارآمد و گسستِ میان نیروهای ریشه‌دار آن انجامید. وجه امیدوارانه این انتصاب هم آن است که روزبه بیش از آنکه در نگاهی شتابزده تنها در ظرف اصولگرایی، تعریف شود، به عنوان سیاستمدار و مدیری شناخته می‌شود که زمینه‌های تعادل و منطق را تاکنون به خوبی حفظ کرده است.»
اما به رغم «وجه امیدوارانه» مورد انتظار اصلاح‌طلبان، روزبه به رغم قولی که به این جریان سیاسی در نشست جماران داده بود، اندک زمانی پس از آنکه بر کُرسی صدارت نشست، وعده‌های خود در بکارگیری حامیان دولت در مناصب مختلف مدیریتی استان را به بوته فراموشی سپرد و کمتر از 2سال بعد با مشی میانه‌روی و اتخاذ سیاست «توازن قدرت» بین حامیان و مخالفان دولت و همچنین شدت گرفتن دامنه اختلافات او با چهره‌های شاخص اصلاح‌طلب که استان را به چالش‌های سیاسی کشاند، از کار برکنار شد. عزلی که به قهر او نیز انجامید و روزبه در آیین تودیع خود نیز حاضر نشد!
سیدمرتضی حسینی، نماینده اصولگرای قزوین در مجلس نهم، درباره علت این برکناری گفته بود: «نیروهای تندروی اصلاح‌طلب تمایل داشتند تا با استاندار شدن روزبه سمت‌های کلیدی و حساس استان را در دست بگیرند، اما وقتی مشاهده کردند که روزبه تمایلی برای استفاده از آن‌ها ندارد به مخالفت با وی پرداختند.»

همتی، اصولگرایی در قامت یک اصلاح طلب!
فریدون همتی، دومین استاندار دولت تدبیر و امید در قزوین نیز اصولگرا بود. گرایش سیاسی او آن چنان در نزد نمایندگان اصولگرای استان در مجلس نهم پررنگ بود که سیدمرتضی حسینی درباره همتی تاکید کرده بود: «فریدون همتی از نیروهای اصولگرایی به شمار می‌رود که عملکرد و نگرشی شبیه به روزبه دارد، بنابراین می‌توان امیدوار بود که همتی نیز همچون روزبه دغدغه توسعه و آبادانی استان را داشته باشد و تحت تاثیر جریانات سیاسی قرار نگیرد.»
اما به رغم این انتظار، تنها یک روز پس از در دست گرفتن سکان اداره استان، در اقدامی که یک اصولگرا آن را به طوفان در قزوین تعبیر کرد، دو اصلاح‌طلب را به عنوان سرپرست فرمانداری شهرستان‌های البرز و آبیک منصوب کرد و مدیر اصولگرای حوزه استاندار را نیز تغییر داد. این تغییرات آن چنان بود که واکنش امام جمعه در تریبون نماز جمعه قزوین را نیز برانگیخت.
گرچه همتی در طول 22ماه حضور در قزوین، تلاش کرد تا «توازن قدرت» را میان اصولگرایان و اصلاح طلبان حفظ کند، اما با شکست اصولگرایان در انتخابات مجلس دهم، او کوشید تا چون ماه‌های ابتدایی آغاز به کار خود در استان، این موازنه را با گماردن شمار بیشتری از اصلاح‌طلبان در پست‌های مدیریتی، به سود حامیان دولت به کار بندد؛ آنگونه که در محافل سیاسی از او به عنوان اصولگرای اصلاح‌طلب نامیده می‌شد!
زاهدی، استاندار اصلاح طلب، اما میانه‌رو
با انتصاب همتی به عنوان استاندار هرمزگان، عبدالمحمد زاهدی ردای استانداری قزوین را به تن کرد؛ اصلاح‌طلبی که پیش از این انتصاب، استاندار کردستان بود و پیشینه سه استانداری دیگر را نیز در کارنامه داشت. قدرت‌اله علیخانی، چهره برجسته اصلاح‌طلبان قزوین با تقدیر از تلاش‌های دو ساله همتی، درباره زاهدی گفته بود: «ایشان از استانداران باسابقه، موفق و توانمند کشور است و ما از وی با تمام توان حمایت و پشتیبانی می‌کنیم.»
دو سال حضور این چهره اصلاح‌طلب در استان که با مشی میانه‌روی و اعتدال وی همراه شد، بار دیگر «توازن قدرت» را در استان برقرار کرد به حدی که به اعتراض تدریجی اصلاح‌طلبان منتهی شد و طیف‌هایی از آنان را مقابل زاهدی که آمده بود دوسال پایانی خدمت خود را در فضایی آرام سپری کند، قرار داد.

جمالی‌پور و استمرار سیاست «توازن قدرت»
ششم شهریور سال1398، زاهدی بازنشسته شد و هدایت‌اله جمالی‌پور، دومین استاندار اصلاح‌طلب قزوین در دولت روحانی، عهده‌دار مسئولیت اجرایی استان گردید. او در عملکرد خود طی سال مسئولیتش در قزوین می‌گوید: «من جزو استانداران بدشانس بودم که در سال‌های آخر دولت منصوب شدم و در همین ایام چندماهه شاهد حوادت تلخ آبان و بعد از آن، بحران کرونا بودیم. همچنین انتخابات مجلس هم برگزار شد و کار ما را سخت کرد و زمان ارزیابی دقیق را برای ما کاهش داد.»
سیاست جمالی‌پور در یک سال استانداریش، همان سیاست «توازن قدرت» در استان بوده است؛ سیاستی که از دوره استانداری زاهدی تشدید شده و در این دوره نیز استمرار یافته است. سیاستی که با توجه به دستیابی اصولگرایان به هر چهار کُرسی نمایندگی استان در مجلس یازدهم، حتی اگر مورد نظر دهمین استاندار قزوین نیز نباشد، اما گریزی از آن ندارد. با این همه، اصلاح‌طلبان از عملکرد سیاسی استاندار هم خط خود ناراضی نیستند؛ هر چند با توجه به موقعیت سیاسی کشور و نیز عملکرد ضعیف دولت روحانی، استمرار سیاست «توازن قدرت» بیش از اصولگرایان به نفع اصلاح‌طلبان است.
با این همه، اما استاندار اصلاح‌طلب قزوین همچنان خود را مقید به سیاست‌های کلان دولت می‌داند و معتقد است: «من، استاندار دولت تدبیر و امید هستم و حتما در انتخاب و انتصاباتم متعهد به سیاست‌های دولت هستم و تا روزی که در این پست هستم، در امانت خیانت نمی‌کنم.»

سعید الهی

سه شنبه 18 شهريور 1399
07:41:04