خاک قره‌تپه را به توبره کشیدند

نگاهی به تخریب تپه‌های تاریخی سگزآباد
خاک قره‌تپه را به توبره کشیدند

یافته‌های باستان‌شناسان در تپه‌های تاریخی سگزآباد، بخشی از هویت دیرینه و تمدن کهن ساکنان دشت قزوین در هزاره‌های قبل از میلاد مسیح را هویدا کرده که اسکلت بانوی سه هزار ساله در موزه شهر قزوین، بخشی از این یافته‌هاست.


 اسکلت این بانو هفته گذشته طی آیینی همراه با 40قطعه از الواح دوران هخامنشی و گل نبشته‌های باروی تخت جمشید بازگشته از مؤسسه شرق‌شناسی دانشگاه شیکاگو آمریکا در معرض بازدید علاقه‌مندان به فرهنگ و تاریخ ایران قرار گرفت.
تپه‌های تاریخی سگزآباد؛ قره تپه و تپه گورستان را باید نماد تمدن بشری در دشت قزوین و شکوفایی توانمندی‌های انسانی در عصر آهن در این بخش از فلات تاریخی ایران دانست، اما متاسفانه این آثار دیرینه که می‌تواند بخش‌های مهمی از تمدن ایرانی را در این منطقه بازنمایی کند، در طول دوره‌های مختلف مورد تاراج و تجریب جدی قرار گرفته است.
به گونه‌ای که نماینده مردم بویین زهرا و آوج در مجلس شورای اسلامی معتقد است: مراقبت خوبی از آثار تاریخی و فرهنگی و هویتی خود نداشته‌ایم و باید در این خصوص جدیت و اهتمام بیشتر و بهتری به خرج دهیم.
روح اله عباسپور می‌گوید: بسیاری از آثار هویتی و فرهنگی این سرزمین کهن امروز زینت بخش موزه‌های مهم و مطرح دنیاست که البته خیلی از آنها در نتیجه طمع قدرت‌های استکباری از کشور به سرقت رفته و تاراج شده‌اند.
وی با اشاره به آثار کشف شده در کاوش‌های باستان شناسی تپه‌های سگزآباد، می‌افزاید: این منطقه و دیگر نقاط باستانی قزوین نیازمند سایت موزه هستند و با وجود ارزش باستانی غیرقابل انکار، هنوز سرمایه‌گذاری مناسبی در آن را شاهد نیستیم و میراث فرهنگی باید در این حوزه اعتبارات مورد نیاز را اختصاص دهد.
پیشینه تخریب و تاراج تپه‌های تاریخی سگزآباد، سوالی بود که با دکتر مصطفی ده‌پهلوان رییس موسسه باستان‌شناسی دانشگاه تهران، و سرپرست کاوش‌های باستان‌شناسی تپه‌های سگزآباد، در میان گذاشتیم. وی در این باره می‌گوید:«پس از زلزله سال شهریور1341 که قنات‌های این منطقه تخریب و خشک می‌شوند. مردم دچار فقر و تنگدستی می‌شوند، و شغل اصلی خود را که کشاورزی بوده از دست می‌دهند. گروه‌های خارجی که برای بازسازی از کشورهایی همچون اسرائیل، امریکا، بلژیک، و ژاپن وارد مناطق زلزله‌زده می‌شوند، به ظروف سفالی قدیمی که در خانه‌های روستاییان وجود داشت علاقمند می‌شوند، چرایی و چگونگی وجود این ظروف در خانه‌ی روستائیان روشن نیست، اما ساکنان کهن‌سال منطقه روایت می‌کنند که اگر در آن سال‌ها قره‌تپه سگزآباد و تپه قبرستان نبود ما از گشنگی تلف می‌شدیم، چراکه خارجی‌هایی که وارد منطقه شده بودند ظروف سفالی که ما از این تپه‌ها استخراج می‌کردیم به قیمت خوبی از ما می‌خریدند، و این دلیلی شد که ما کشاورزی آسیب‌دیده‌ی خود را رها کردیم و به همراه کارگران مزارع، شبانه‌روز به حفاری در این محوطه‌ها پرداختیم.
رییس موسسه باستان‌شناسی دانشگاه تهران با اشاره به گزارش‌های دکتر ملک ‌شهمیرزادی و به نقل از وی، می‌افزاید: که لایه‌های فوقانی قره‌تپه سگزآباد تا عمق حدود سه تا چهار متری مضطرب و آسیب‌دیده است و متاسفانه در عرصه مشهود قره‌تپه سگزآباد لایه‌های برجایی وجود ندارد. ده‌پهلوان اضافه می‌کند: «تخریب محوطه در عکس‌های هوایی سال1346 نیز کاملا مشهود است.»
وی همچنین به دیگر آسیب‌هایی که به قره‌تپه سگزآباد وارد شده است، اشاره کرده و تصریح می‌کند: فعالیت کشاورزان یکی از عوامل اصلی این آسیب‌هاست که خاک قره‌تپه را به توبره کشیده‌اند و برای استفاده به زمین‌های کشاورزی خود برده‌اند که اثرات این فعالیت در عکس‌های هوایی به صورت یک گودال بزرگ دیده می‌شود.


شنبه 14 تير 1399
08:43:38